лучший сайт где можно скачать шаблоны для dle 11.2 бесплатно

Судьялар ǝдеп-икрамлылық кодексиниң мазмуны ҳәм әҳмийети

Мǝмлекетимиз турмысыныӊ барлық тараўлары, соныӊ менен бирге инсан ҳуқықлары, еркинликлери ҳǝм нызамлы мǝплериниӊ кепиллиги сыпатында алып барылып атырған изшил реформалар суд-ҳуқық системасыныӊ мазмун-мǝнисин түптен өзгертпекте.
Судлар - пуқаралар ҳуқық ҳǝм еркинликлериниӊ исенимли қорғаўшысы есапланады.
Себеби, бийғǝрез, ǝдил суд ҳǝкимияты қарар тапқанлығы, суд-ҳуқық реформалары мǝмлекет сиясатыныӊ үстин бағдарына айланғаны ҳǝм бул жумыслар Президентимиздиӊ турақлы итибар орайында болып киятырғанлығыныӊ дереги есапланады.
Демек, ҳǝр бир судья судьялық абыройына, ǝдил судлаў абыройына, судьялық қǝдир-қымбатына дақ түсирмеўи лазым. Судьяныӊ қалыслығына гүман туўдырыўы мүмкин болған ҳǝр қандай ҳǝрекетлерден тыйылыўы, ǝдил судлаў принциплерин пухта өзлестириўи, жоқары кǝсип шеберлиги ийеси болыўы, көрилип атырған ҳǝр бир иске қалыс қатнаста болыўы, ǝдил ҳǝм ҳадал болыўы сыяқлы шǝртлер усы жуўапкершиликли кǝсипти таӊлаған ҳǝр бир инсанныӊ күнделикли турмыслық принциплерине айланыўы лазым.
Судьялар пуқараларда өзине қарата исенимди пайда етиў ушын кǝсиплик пазыйлетлерден тысқары, зыялы болыўы, жүрис-турыста, шаӊарақта, турмыста өзин тута билетуғын, басқаларға ҳǝр тǝреплеме өрнек болыўы, судьялық антына садық болыўы талап етиледи.
Сонлықтан, судьяларға жүклетилген жуўапкершиликти жǝне де асырыў, реформалар процессиндеги белсендилигин тǝмийинлеў мақсетинде Өзбекстан Республикасы Судьялар жоқарғы кеӊесиниӊ
2018-жыл 29-январь күнги СОКҚ-490-санлы қарары менен «Судьялар ǝдеп-икрамлылық кодекси»ниӊ жаӊа редакциясы тастыйықланып, 4 бап, 21-статьядан ибарат.
Кодекстиң 1-статьясынан 4-статьясына шекем улыўма қағыйдаларға бағышланып, бунда кодекстиң предмети ҳәм әмел қылыў шеңбери, судьяның усы кодекске әмел қылыўға байланыслы мәжбурияты, судьяның әдил судлаўды әмелге асырыў барысындағы искерлиги шеңбери ҳәмде судьяның әдеп-икрамлылығына байланыслы улыўма талаплар белгиленген.
Усы кодекстиң екинши бабы судьяның өз кәсиплик искерлигин әмелге асырыўда әдеп-икрамлылық принциплери ҳәм қағыйдаларына бағышланған.
Атап айтқанда, судьяның ғәрезсизлиги, қалыслығы ҳәм бийғәрезлиги, теңлик принциплери, судьяның әдиллиги, ҳадаллығы, қәбилиетлилиги, сондай-ақ, кәсиплеслери ҳәм қол астындағы хызметкерлер менен өз-ара мүнәсибетлери сыяқлы нормалар белгиленген.
Кодекстиң үшинши бабында болса, судьяның хызметтен тысқары ўақыттағы әдеп икрамлылық қағыйдаларына бағышланған болып, бунда судьяның өз искерлигин хызметтен тысқары ўақытта әмелге асырыў менен байланыслы шеклеўлер, хожалық искерлигинде қатнасыў (өзи ҳәм шаңарақ ағзаларының мал-мүлки, мүлкий мәжбуриятлары ҳаққында Өзбекстан Республикасы Жоқарғы судына хабар бериў, ҳәр қандай шөлкем ушын қаржылар жыйнаўда қатнаспаў, бул ҳәрекетлери әмелге асырыў ушын судьялық статусынан пайдаланбаўы лазым), ғалаба хабар қураллары менен өз-ара мүнәсибетлер, мәмлекетлик ҳәкимият ҳәм өзин өзи басқарыў органлары ҳәм басқа жәмәәтлик шөлкемлер менен бирге ислесиў, суд процесси қатнасыўшылары менен өз-ара мүнәсибети, турмыста әдеп-икрамлылық нормаларына әмел қылыў ҳәмде илмий, педагогикалық ҳәм басқа искерлигин әмелге асырыў өзгешеликлери ҳаққындағы нормалар белгилеп берилген.
Кодекстиң жуўмақлаўшы бөлиминде усы кодекске әмел қылыныўы үстинен қадағалаў суд инспекциясы ҳәм тийисли судьялар квалификацион коллегиялары кодекс қағыйдалары бузылыўының алдын алыў бойынша шаралар көриўи ҳәм оларға әмел қылыныўы үстинен қадағалаўды әмелге асырыўы белгиленген.
Кодекске муўапық суд инспекциясы усы кодекстиң бузылыўына жол қойған судьяға тийисли шаралар қоллаў туўрысында Өзбекстан Республикасы Судьялар жоқарғы кеңесине усыныслар киритеди.
Соның менен бирге кодекстиң 20-статьясына муўапық өз кәсиплесиниң усы кодекс қағыйдалары бузғанлығынан хабардар болған ҳәр бир судья оған кодекс қағыйдаларын еслетип қойыўы ҳәм бундай ҳәрекетлерге шек қойыўы ҳаққында ескертиўи кереклиги, зәрүр болғанда бул ҳаққында Өзбекстан Республикасы Судьялар жоқарғы кеңесине яки тийисли судьялар квалификацион коллегиясына мүрәжат қылыўы лазым.
Кодекстиң 21-статьясына муўапық

кодекс қағыйдаларының бузылыўы суд ҳәкимиятының абыройына зыян жеткерген ҳәм судья атына дақ түсирген болса бул жағдай судьяны белгиленген тәртипте интизамий жуўапкершиликке тартыў ушын тийкар болады.
Қысқаша қылып айтқанда Кодекс судьяныӊ ǝдил судлаўды ǝмелге асырыўдағы искерлиги ҳǝм жеке турмысында ǝмел етиўи шǝрт болған нормалардыӊ анық сǝўлелениўи менен судьялық кǝсибиниӊ өмирдеги ролин жǝнеде асырыўға, олардыӊ жуўапкершилигин, кǝсибине болған садықлығын жǝнеде асырыўға хызмет етип, судьялар жоқарыда атап өтилген мәжбуриятларын ҳǝм оларға қойылған талапларды булжытпай орынлап келсе, суд системасында коррупция сыяқлы иллетлердиӊ жүз бериўиниӊ алды алыныўына өз үлеслерин қосқан болады.


Г.Ешназарова
Қарақалпақстан Республикасы
экономикалық суды судьясыскачать dle 11.3
Сайтта қәте байқадыңыз ба?

Егер сайтта қате байқаған болсаңыз, сол текстти CTRL + ENTER менен белгилеп алып басың ҳәм бизге жоллаң

Курсы валют
Сораўнама
Сизди қайсы тараў жаңалықлары қызықтырады?
Мақалалар
Zaman.uz сайтының мобил бағдарламасы